“NAHJ UL-FARODIS”DA IJTIMOIY-SIYOSIY TERMINLAR TIZIMI

Authors

  • Dilnoza ABDUVALIYEVA Jizzax davlat pedagogika universiteti dotsenti, F.f.f.d. (PhD) a.dilnoza1981@gmail.com Author

Keywords:

“Nahj ul farodis”, ijtimoiy-siyosiy terminlar, terminlar tizimi, lingvosemantika, tarixiy leksikologiya, davlat boshqaruvi, huquqiy terminlar, ijtimoiy qatlam.

Abstract

Ushbu maqolada o‘rta asr turkiy yozma yodgorliklaridan biri — “Nahj ulfarodis” (XIV asr) asarida qo‘llangan ijtimoiy-siyosiy terminlar tizimi kompleks lingvistik tahlil asosida o‘rganildi. Tadqiqot davomida asarning izohli lug‘ati materiallari negizida aniqlangan
terminlar mavzuiy-semantik guruhlarga tasniflanib, ularning lingvosemantik va funksional xususiyatlari yoritildi. Xususan, davlat boshqaruvi, huquqiy munosabatlar, ijtimoiy qatlamlar iqtisodiy hamda harbiy-siyosiy sohalarga oid birliklar alohida tahlil qilindi. Shuningdek, terminlarning etimologik qatlamlari — turkiy, arabiy va forsiy unsurlar o‘zaro qiyosiy jihatdan ko‘rib chiqilib, ularning til tizimidagi o‘rni aniqlashtirildi. 

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Doerfer G. Turkische und mongolische Elemente im Neuperzischen. Bd. I-IV.- Wiesbaden,1963-1975.

2. Девону луғотит турк. Индекс.Тошкент: УзФан, Т. 1. 1960. – 499 б; Т. 2. 1961. – 427 б; Т. 3. 1963. – 465 б.

3. Eckmann J. (ön söz). Nehcü’l-Ferâdîs. I. Tıpkıbasım. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, , 1964.

4. Бартольд В.В. Церемониал при дворе узбекских ханов // Сочинения.Т.П. ч.П.- М.:Наука, 1964.

5. Баскаков Н.А. Титулы и звания в социальной структуре бывшего Хивинского ханства // Советского тюркология, 1989.

6. Березин И.Н. Ханские ярлыки. П:Тарханные ярлыки Тохтамыша, Тимур Кутлука и Саадет Гирея. – Казан, 1851.

7. Будагов Л.З. Сравнительный словарь турецко-тактарских наречий. 1-2. СПб, 1869, 1871.

8. Греков Б.Д.,Якубовский А.Ю. Золотая Орде и ее падение. – М. – Л. 1950.

9. Дадабаев Х.Общественно-политическая и социально-экономическая терминология в тюркоязычных письменных памятниках XI-XIV вв. – Ташкент, 1991. – С.42-59.

10. Радлов В. Опыт словаря тюркских наречий. I-IV. СПб.,1893, 1911.

Downloads

Published

2026-06-10
Indexed & Abstracted In

Our articles are indexed and discoverable across leading academic databases worldwide